ميدلندي ترجمه شد و ترجمهٴ انگليسي ديگري در حدود 1440 انجام گرفت؛ بهعلاوه قصهٴ كشيش چاسِر اقتباسي از متن فرانسه است و كاكستن يك ترجمهٴ منثور از آن انجام داد بهنام
كتاب شاهانه (يا كتاب براي شاه).
به كتاب پشيماني عقل يك ترجمهٴ كنتي هم اضافه شده كه به لهجهٴ جنوب غربي است(1200 ـ 1250، شايد 1200 ـ 1225)، و اقتباس است از انجيل متي باب 24، آيهٴ 43، ((اگر صاحبخانه ميدانست در چه پاسي از شب دزد ميآيد، بيدار ميماند و نميگذاشت كه خانهاش را بهيغما ببرند.))
6 ـ ج. ترجمه از فرانسه به ايتاليايي
بنچيوِني
زوتچرو بنچيوِني1 فلورانسي. درحدود 1310 ـ 1312 برآمد. مترجم آثار عربي فرغاني (نهم ـ 1) و رازي (نهم ـ 2)، از فرانسه به ايتاليايي. درمورد ترجمهها هيچ نميدانم.
همچنين، او ترجمهٴ دعاي ((اي پدر ما...)) نوشتهٴ لوران دومينيكي فرانسوي را به ايتاليايي ترجمه كرد. اين ترجمهٴ ايتاليايي يكي از متنهاي زبانشناسي است كه براي تهيهٴ فرهنگ ايتاليايي بهكار رفته است.
گفته ميشود زوتچرو بنچيوِني اول كسي بود كه تفاوت صداهاي u و v را تميز داد.
7 ـ الف. ترجمه از اسپانيايي به لاتيني
رمون دو بزيه
رمون دو بزيه،2 مترجم لانگدوكي (اهل بزيه) از اسپانيايي به لاتيني. در سالهاي 1305 ـ 1313 احتمالاً در پاريس برآمد.
رمون در بزيه (استان هرو) زاده شد. او خود را پزشك ميخواند. متن كاستيلي كليله و دمنه را (كه براي آلفونسوي فرزانه، متوفا 1284 از عربي ترجمه شده بود) براي ژان دوناوارـ شامپاني همسر فيليپ زيبا به لاتيني ترجمه كرد. در زمان مرگ ملكه (2 آوريل 1305)، ترجمه متوقف و احتمالاً نسخهٴ كاستيلي از او پس گرفته شد.3 مدتي بعد توانست از ترجمهٴ لاتيني جوواني كاپوايي (سيزدهم ـ 2) كه از روي ترجمهٴ عبري رابي يوئيل(؟) انجام داده بود، اطلاعاتي به دست آورد. آنگاه موفق شد كار خود را با انتحال از كتاب جوواني كاپوايي بهاتمام رساند و از خود